Ontslagrecht: de regels bij ontslag in Nederland uitgelegd voor werknemers
Wat is ontslagrecht?
Ontslagrecht is het deel van het arbeidsrecht dat regelt hoe en wanneer een arbeidsovereenkomst mag eindigen.
[Doel: Vraagvormen (30+20): het deel van het arbeidsrecht over het einde van de arbeidsovereenkomst. Tekstlink naar eindafrekening. Citeerbaar: dit statement is een van de twee of drie zinnen van deze pagina die na juridische weging de markering citeerbaar krijgen (dubbele isgelijktekens om de zin). Eerste alinea 40 tot 60 woorden (snippetkandidaat): het statement hierboven plus twee zinnen.][Fris: Wat de top 5 mist: een kaart van het hele stelsel op één pagina, met per onderdeel de verdieping. Geen wijziging gevonden in de overzichten van wetswijzigingen per 1 januari 2027 (salarisvanmorgen.nl, AWVN); stand 30 september 2026.][Eigen cijfer: Geen eigen cijfer in deze sectie: de negen tellingen van het team passen hier niet en een cijfer zonder methoderegel is een claim. Schrijf de sectie zonder cijfer.][Link: verplicht in deze sectie: een tekstlink met anker "ontslag" naar /ontslag/; het enige anker naar die URL op deze pagina (spelregel 5).][Link: verplicht in deze sectie: een tekstlink met anker "eindafrekening" naar /vaststellingsovereenkomst/eindafrekening/; het enige anker naar die URL op deze pagina (spelregel 5).]De hoofdregels van het Nederlandse ontslagrecht
Het Nederlandse ontslagrecht vraagt een redelijke grond, een vaste route via UWV of rechter, en een vergoeding.
[Doel: Neventermen nederlands ontslagrecht (30, ORJ 8), gesloten stelsel (20). Citeerbaar: dit statement is een van de twee of drie zinnen van deze pagina die na juridische weging de markering citeerbaar krijgen (dubbele isgelijktekens om de zin). Eerste alinea 40 tot 60 woorden (snippetkandidaat): het statement hierboven plus twee zinnen.][Fris: Redelijke gronden art. 7:669 lid 3 BW: a bedrijfseconomisch en b langdurige arbeidsongeschiktheid via UWV; c frequent verzuim, d disfunctioneren, e verwijtbaar handelen, f werkweigering wegens gewetensbezwaar, g verstoorde arbeidsverhouding, h overige omstandigheden en i cumulatie via de kantonrechter. Bij de cumulatiegrond kan de rechter een extra vergoeding toekennen van maximaal de helft van de transitievergoeding (sinds 1 januari 2020). De top 5 legt de gronden uit; wat mist is dat elke grond voldragen moet zijn en dat dat de onderhandelingspositie bepaalt. Geen wijziging van art. 7:669 BW in behandeling gevonden; stand 30 september 2026. Controleer op wetten.overheid.nl.][Eigen cijfer: Geen eigen cijfer in deze sectie: de negen tellingen van het team passen hier niet en een cijfer zonder methoderegel is een claim. Schrijf de sectie zonder cijfer.][Link: verplicht in deze sectie: een tekstlink met anker "billijke vergoeding" naar /transitievergoeding/billijke-vergoeding/; het enige anker naar die URL op deze pagina (spelregel 5).][Link: verplicht in deze sectie: een tekstlink met anker "ontslagjuristen nederland" naar /ontslagjuristen-nederland/; het enige anker naar die URL op deze pagina (spelregel 5).]Redelijke grond en herplaatsing
[Alinea: Ontslag vraagt een van de wettelijke gronden en een onderzoek naar ander passend werk binnen de organisatie.]Twee routes: UWV en kantonrechter
[Alinea: Bedrijfseconomisch ontslag en ontslag na langdurige ziekte gaan via UWV, de andere gronden via de kantonrechter.]Opzegverboden
[Alinea: Tijdens ziekte, zwangerschap en enkele andere situaties mag de werkgever niet opzeggen.]Transitievergoeding en billijke vergoeding
[Alinea: Bij ontslag op initiatief van de werkgever krijg je de transitievergoeding, bij ernstig verwijt soms ook een billijke vergoeding.]De vaststellingsovereenkomst als derde weg
[Alinea: Met een vaststellingsovereenkomst spreken werkgever en werknemer het einde samen af, zonder UWV of rechter.]Ontslagrecht in het Burgerlijk Wetboek
Het ontslagrecht staat in titel 10 van boek 7 van het Burgerlijk Wetboek, aangevuld met de Ontslagregeling.
[Doel: Neventermen bw (20+20): titel 7.10, zonder artikelnummers in de kop. Eerste alinea 40 tot 60 woorden (snippetkandidaat): het statement hierboven plus twee zinnen.][Fris: Wat de top 5 mist: waar de lezer de regels zelf kan nalezen. Titel 7.10 BW op wetten.overheid.nl; geen artikelnummers in de kop. Geen wijziging gevonden in de overzichten van wetswijzigingen per 1 januari 2027 (salarisvanmorgen.nl, AWVN); stand 30 september 2026.][Eigen cijfer: Geen eigen cijfer in deze sectie: de negen tellingen van het team passen hier niet en een cijfer zonder methoderegel is een claim. Schrijf de sectie zonder cijfer.]Nieuw ontslagrecht: wat is er veranderd en wat staat er te gebeuren
Het ontslagrecht rust op de Wet werk en zekerheid en de Wet arbeidsmarkt in balans; nieuwe plannen zijn voornemens.
[Doel: Neventermen nieuw, versoepeling, herziening (40+30+20): datumloze "laatste stand"-alinea die bij wijzigingen wordt bijgewerkt. Citeerbaar: dit statement is een van de twee of drie zinnen van deze pagina die na juridische weging de markering citeerbaar krijgen (dubbele isgelijktekens om de zin). Eerste alinea 40 tot 60 woorden (snippetkandidaat): het statement hierboven plus twee zinnen.][Fris: Laatste stand, datumloos te schrijven en bij elke wijziging bij te werken: Wet werk en zekerheid en Wet arbeidsmarkt in balans bepalen het stelsel; Wet meer zekerheid flexwerkers aangenomen op 7 juli 2026, inwerkingtreding bij koninklijk besluit; voornemens uit het coalitieakkoord van 30 januari 2026 (afspiegeling met meer ruimte voor persoonlijke omstandigheden, hervorming transitievergoeding, kortere WW); afschaffing van de compensatie transitievergoeding (36869) beoogd per 1 januari 2028. Stand 30 september 2026. Controleer de stand op de genoemde bron vóór publicatie en noem de datum van de stand in de tekst of de wijzigingslog.][Eigen cijfer: Geen eigen cijfer in deze sectie: de negen tellingen van het team passen hier niet en een cijfer zonder methoderegel is een claim. Schrijf de sectie zonder cijfer.]Ontslagrecht voor ambtenaren
Ambtenaren vallen sinds de normalisering grotendeels onder hetzelfde ontslagrecht als andere werknemers, met uitzonderingen zoals politie en defensie.
[Doel: Neventerm (30+20): sinds de normalisering gelijk aan werknemers, met uitzonderingen. Eerste alinea 40 tot 60 woorden (snippetkandidaat): het statement hierboven plus twee zinnen.][Fris: Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (in werking sinds 1 januari 2020): de meeste ambtenaren vallen onder het gewone arbeidsrecht; uitzonderingen voor onder meer politie, defensie en rechterlijke ambtenaren. Geen wijziging gevonden in de overzichten van wetswijzigingen per 1 januari 2027 (salarisvanmorgen.nl, AWVN); stand 30 september 2026.][Eigen cijfer: Geen eigen cijfer in deze sectie: de negen tellingen van het team passen hier niet en een cijfer zonder methoderegel is een claim. Schrijf de sectie zonder cijfer.]Advies bij ontslagrecht
Advies bij ontslagrecht kost je vaak niets, omdat de werkgever in een vaststellingsovereenkomst de juridische kosten vergoedt.
[Doel: Neventerm (50, ORJ 18); link naar juridische hulp bij ontslag en arbeidsjurist. Eerste alinea 40 tot 60 woorden (snippetkandidaat): het statement hierboven plus twee zinnen.][Fris: Verordening op de advocatuur art. 7.7: verbod op resultaatgerelateerd honorarium (no cure no pay) voor advocaten; de uitzondering voor letsel- en overlijdensschade is per 1 januari 2026 permanent (NOvA, wijzigingsverordening 2025). Juristen zonder advocatentitel vallen niet onder dat verbod. Kantongerecht: geen verplichte procesvertegenwoordiging (art. 79 Rv); hof en Hoge Raad wel. Controleer op advocatenorde.nl.][Eigen cijfer: Aandeel werkgevers dat de vergoeding voor juridische bijstand in de VSO accepteerde. Sleutel: bijstand_acceptatie (percentage). Methoderegel: teller is het aantal dossiers waarin de werkgever de clausule accepteerde, noemer het aantal dossiers waarin wij die clausule voorstelden; alleen afgeronde dossiers; periode en aantal in de methoderegel, niet op de pagina.][Link: nog zonder vaste H2, kies de sectie die het onderwerp noemt: anker "vaststellingsovereenkomst laten controleren" naar /vaststellingsovereenkomst/controleren/.]Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen ontslagrecht en arbeidsrecht?
Arbeidsrecht omvat alles rond de arbeidsovereenkomst: loon, arbeidstijden, verlof, ziekte en ontslag. Ontslagrecht is het deel dat gaat over het einde van de arbeidsovereenkomst: gronden, procedures, termijnen en vergoedingen. Onze juristen werken uitsluitend in dat laatste deel, voor werknemers.
Welke instantie beslist over mijn ontslag?
UWV bij bedrijfseconomische redenen en langdurige ziekte, de kantonrechter bij alle andere gronden, en niemand als je zelf instemt via een vaststellingsovereenkomst. Tegen een UWV-beslissing kun je naar de kantonrechter, tegen een ontbinding in hoger beroep. De meeste ontslagen eindigen zonder instantie, in een VSO.
Geldt het ontslagrecht ook voor ambtenaren?
Ja, sinds de normalisering van de rechtspositie van ambtenaren vallen de meeste ambtenaren onder het gewone arbeidsrecht en dus onder hetzelfde ontslagrecht. Uitzonderingen zijn onder meer politie, defensie en rechters. Cao-afspraken voor de overheid kunnen wel afwijken.
Waar staat het ontslagrecht in de wet?
In Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek, in de titel over de arbeidsovereenkomst, aangevuld met de Ontslagregeling en de regels van UWV. De Wet werk en zekerheid en de Wet arbeidsmarkt in balans hebben het stelsel ingrijpend gewijzigd. Voor jou telt vooral wat er in jouw situatie geldt; onze pagina's per onderwerp leggen dat uit.